"Lý thuyết nhân loại học"

Anthropologie là môn học tổng hợp có tính liên ngành nghiên cứu nguồn gốc và quá trình phát triển của con người. Đối tượng của Anthropologie rất rộng rãi và được phân chia ra nhiều ngành rất khác nhau tùy theo từng nước. Có thể chia ra làm hai ngành, một là Anthropologie physique là nhân học hình thể nghiên cứu về phương diện tự nhiên (Nhân học, Nhân chủng học, Raciologie, …). Về phần xã hội, theo phương pháp Anglo-Saxons là Nhân loại học văn hóa (Anthropologie culturelle). Ở các nước khác như Liên Xô phân ra nhiều ngành nhỏ khác nhau.

Ban đầu, vào đầu thế kỷ 18, Anthropologie chịu ảnh hưởng của thuyết Tiến hóa luận với Charles Darwin và Herbert Spencer, tiếp theo là Lewis Henry Morgan và Friedrich Engels. Ở Liên Xô, Anthropologie theo thuyết Karl Marx và Friedrich Engles. Đến thế kỷ 20, có nhiều nhà lý luận với những góc độ khác nhau như trường phái Chức năng, Xã hội học, Sinh Tâm lý học … Tư tưởng Karl Marx nổi trội lên không chỉ ở thế giới Xã hội chủ nghĩa mà còn ảnh hưởng đến các tác giả của thế giới phương Tây. Những tác giả nội dung ảnh hưởng tư tưởng Marx, nhưng cũng có những tác giả không trích dẫn, còn tác giả khác thì nói rõ ra (Xem chú giải trong sách này).

Tôi ủng hộ quan điểm của các dịch giả nên dùng chữ Nhân loại học mà không nên dùng chữ Nhân học vì con người phải hiểu là con người xã hội. Anthropologie nghiên cứu những mối quan hệ giữa các cộng đồng người khác nhau (tộc người, dân tộc, mẫu hệ, phụ hệ, tôn giáo, tín ngưỡng, …).

Ở nước ta, trước khi đổi mới, chỉ có bộ môn Dân tộc học và Nhân loại học hình thể. Gần đây với thời kỳ đổi mới có chủ trương mở rộng thành Nhân học. Những quan điểm của Liên Xô đã được các nhà nghiên cứu trong nước thấm nhuần. Các lý thuyết về Nhân loại học của các nước Âu Mỹ mới được tìm hiểu vài năm gần đây. Cho nên việc dịch lý thuyết Nhân loại học của Liên Xô, tức là theo quan điểm Marx-Lénine, thì cần giới thiệu lý thuyết của phương Tây. Vì thế cuốn sách dịch của nhóm Lê Sơn Phương Ngọc và Đinh Hồng Phúc cùng một số đồng nghiệp: Tuyển tập lý thuyết Nhân loại học của R.Jon Mcgee – Richard L. Warms là một trong những cuốn sách mà chúng ta cần đến. Vốn lý thuyết rất trừu tượng lại được hiểu rất khác nhau nên ta xem cuốn sách này như một cuốn sách tham khảo cho việc học tập ở đại học và trên đại học.

Xin trân trọng giới thiệu bản dịch của Tiến sĩ Lê Sơn (Lê Sơn Phương Ngọc) và Đinh Hồng Phúc. Các tác giả đã đánh vật một cách công phu và khó khăn vì phải suy nghĩ tìm hiểu những từ mới để chuyển tải ý tưởng của các tác giả nước ngoài ra tiếng Việt.

Xin trân trọng giới thiệu với độc giả cuốn sách đồ sộ này.

Tp. Hồ Chí Minh, tháng 9 năm 2009

GS. Đặng Nghiêm Vạn

Nguồn: doxa.com.vn

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: